ITHACA Innowacje w zdrowiu i opiece dla wszystkich

Projekt ITHACA to wspólne przedsięwzięcie dziewięciu partnerów z różnych regionów europejskich. Partnerem Wiodącym w projekcie jest Prowincja Północnej Brabancji z Holandii, która do współpracy zaprosiła:  

  • Region Zelandii (Dania),
  • Uniwersytet w Lublanie (Słowenia),
  • Autonomiczny Region Friuli-Wenecja Julijska (Włochy),
  • NHS Liverpool Clinical Commissioning Group (Wielka Brytania),
  • organizację pozarządową Autonom Lab z Limoges (Francja),
  • Baskijską Fundację na rzecz Innowacji i Badań w obszarze zdrowia (Hiszpania),
  • Województwo Małopolskie,
  • oraz kraj związkowy Baden-Wuerttenberg (Niemcy).

ITHACA_EU_FLAG_640.jpg

Słowem kluczem w projekcie ITHACA jest „ekosystem”. Wzmocnienie - a raczej zbudowanie - poczwórnej helisy (obejmującej władze publiczne, instytucje naukowe, sektor prywatny i społeczeństwo obywatelskie) jest ambicją Województwa Małopolskiego, ale w projekcie ITHACA nie jest to traktowane jako cel sam w sobie, a jedynie sposób na osiągnięcie celu głównego, jakim jest budowanie europejskiego rynku opieki zdrowotnej i społecznej na rzecz aktywnego i zdrowego starzenia się.

Celem projektu jest wypracowanie rekomendacji, które usprawnią polityki publiczne
w regionach partnerskich w zakresie innowacji w opiece społecznej i zdrowotnej. Partnerzy chcą wesprzeć budowanie i rozwijanie ekosystemów działających na rzecz aktywnego i zdrowego starzenia się.

Aby osiągnąć ten cel niezbędne jest dokonanie oceny istniejących zasobów i powiązań, zaangażowanie różnego typu instytucji działających w regionie w proces wymiany doświadczeń między partnerami projektu, a w rezultacie wypracowanie realnych rekomendacji dla polityk publicznych. W projekcie ITHACA Małopolska skupi się na analizie osi priorytetowej 9 „Region spójny społecznie” RPO WM 2014-2020. Regionalny plan wdrażania zostanie opracowany na koniec 1 fazy projektu (2019 rok) i będzie podstawą do weryfikacji lub usprawnienia celów, metodologii lub oczekiwanych rezultatów projektów realizowanych w ramach wybranej osi priorytetowej.

Wymiana doświadczeń pomiędzy partnerami projektu będzie połączona z tzw. oceną wzajemną sytuacji w poszczególnych regionach (peer evaluation). Odbywać się one będą w ramach dziewięciu dwudniowych warsztatów EEPE (Exchange of Experience and Peer Evaluation) -  każdy zaplanowany przez innego partnera projektu ITHACA. W warsztatach tych wezmą udział eksperci oraz interesariusze, czyli przedstawiciele poczwórnej helisy z poszczególnych regionów partnerskich. Będą się oni zapoznawać z rozwiązaniami stosowanymi w regionie goszczącym, a następnie dokonają ich oceny i zaproponują rekomendacje do zmian, usprawnień, jak również wskażą, które dobre praktyki można by przetransferować do innych regionów partnerskich projektu.

Wiedza zdobyta w ten sposób będzie rozpowszechniana wewnątrz regionów partnerskich - głównie poprzez spotkania Regionalnej Grupy Interesariuszy -  ale również na forum ogólnoeuropejskim. ITHACA przyjęła ambitne założenie dotarcia do przynajmniej 30 regionów europejskich - spoza partnerstwa - wykorzystując w tym celu różne gremia międzynarodowe i sieci współpracy (takie jak np. EIP AHA, ECHAlliance, ERRIN, Coral).

Wymiar regionalny:
Starzenie się społeczeństwa jest kluczowym procesem demograficznym, jaki jest i będzie obserwowany we współczesnym świecie. System kompleksowego wsparcia i opieki dla osób w wieku senioralnym, ale także innych grup wiekowych, jest istotnym warunkiem zachowania zrównoważonego rozwoju społeczeństw europejskich. Zgodnie ze wskazaniami Komisji Europejskiej osiąganie innowacyjnych reform w obszarze usług społecznych jest możliwe tylko dzięki wzmacnianiu partnerstw między podmiotami publicznymi, prywatnymi i społecznymi, w tym organizacjami pozarządowymi.

Mieszkańcy Małopolski należą do starzejących się społeczności. W Małopolsce [GUS, 2015] ok. 18,6 % populacji (Polska - 19,6%), stanowiły osoby w wieku poprodukcyjnym. Wśród 3 372 618 mieszkańców Małopolski - 728 554 osób liczyło 60 i więcej lat;  346 553 osób było w wieku 70 i więcej lat. 

Wydłuża się przeciętne dalsze trwanie życia człowieka. Wskaźnik przeciętnego dalszego trwania życia dla mężczyzn w Małopolsce [GUS, 2014] wynosił 75,3 lata (w Polsce 73,8), a dla kobiet w Małopolsce 82,5 (w Polsce 81,6) oraz postęp w wielu dziedzinach naukowych i rosnące oczekiwania społeczne w kontekście coraz wyższych kosztów i przeobrażeń społecznych przyczyniają się do trudności z zapewnieniem opieki osobom z różnym stopniem utraty zdrowia i sprawności. 

W związku z powyższym koniecznym jest podjęcie działań zmierzających do wdrożenia innowacyjnych rozwiązań w zakresie wspierania aktywizacji osób starszych i niepełnosprawnych zarówno w obszarze usług  zdrowotnych jak i usług opiekuńczych.

Podejście (metodologia):

Wymiana doświadczeń w trzech krokach:

Krok 1:  Identyfikacja i analiza - przygotowanie narzędzia do oceny polityk regionalnych (samoocena, ocena wzajemna, ocena ekspertów), wstępna analiza za pomocą ankiety online.

Krok 2:  Międzyregionalne wzajemne uczenie się - wymiana doświadczeń podczas 9 dwudniowych warsztatów EEPE (Exchange of experience and peer evaluation), podczas których uczestnicy ocenią instrumenty polityki regionalnej partnera goszczącego, a następnie eksperci opracują raport z oceny. Spotkania EEPE zostaną zorganizowane w każdym z regionów partnerskich ITHACA.

Krok 3:  Transfer wiedzy i plany wdrażania -  zebranie rekomendacji z raportów oceniających, opracowanie strategii ramowej ITHACA i przygotowanie regionalnych planów wdrażania.

Projekt będzie wdrażany przez 5 lat. Pierwsze 3 lata (01.01.2017 r. - 31.12.2019 r.) będą przeznaczone na wymianę doświadczeń i znalezienie najbardziej efektywnych rozwiązań w zakresie innowacji na rzecz aktywnego i zdrowego starzenia się. Kolejne 2 lata (01.01.2020 - 31.12.2021 r.) poświęcone będą na wdrażanie i monitorowanie projektów opartych na zaproponowanych rekomendacjach